فرآهم آوردن چاپ حاضر از آنها استفاده شده نقل شده است : نسخهء يهودا 3872 وعقائد تيمور 393 . اين گزارش نه تنها سبب تأليف كتاب را بيان مىكند ، بلكه توضيحي است در اين باره كه چرا از اين كتاب دو متن كوتاه وبلند در دست است . متن كوتاه كه تنها مشتمل بر بندهاى 73 - 1 است ، ظاهرا متن اصلى است كه براي سلطان محمّد دوم فرستاده شده بوده است ، در صورتي كه متن بلند كه بندهاى متمّم 92 - 74 را شامل است ، تمام كتاب است . از اين گزارش همچنين تاريخ تمام شدن متن اصلى الدّرّة الفاخرة به دست مىآيد كه سال 886 يعنى سال فوت محمّد دوم است . بنابراين كتاب در سن 69 سالگى جامى ، وپس از زمان نگارش نقد النّصوص ودفتر نخستين سلسلة الذّهب وديوان نخستين ، ولى پيش از تأليف أغلب آثار بزرگ ديگر أو ، نوشته شده بوده است . ب . روش محاكمهء جامى در الدّرّة الفاخرة . جامى ، در محاكمهء ميان متكلّمان ومتصوّفان وفلاسفه ، يازده مسأله را مطرح مىكند كه همهء آنها مدّت چند قرن محلّ نزاع ميان متكلّمان وفيلسوفان بوده است . اين مسائل ، به ترتيبي كه در كتاب آمده ، از قرار ذيل است : 1 - مفهوم وجود خدا ونسبت آن به ذات أو ، بدين معنى كه آيا وجود حق عين ذات اوست يا زائد بر آن است . 2 - وحدت خدا وضرورت اثبات آن . 3 - ماهيّت صفات خدا وارتباط آنها با ذات أو ، بدين معنى كه آيا صفات خدا عين ذات أو است يا زائد بر آن است . 4 - ماهيّت علم خدا ومسئلهء نسبت دادن علم به خدا بدان صورت كه معارض با يگانگى يا واجب الوجودي أو نباشد .